Özbekistan, Avrasya Ekonomik Birliği’ne (AEB) tam üyelik konusunda temkinli tutumunu sürdürürken, bölgesel ekonomik fırsatlardan yararlanmak için farklı bir yol izliyor. Taşkent’in yeni stratejisi, doğrudan Birliğe katılmak yerine Kırgızistan ile sanayi iş birliğini güçlendirerek AEB pazarına erişim sağlamaya dayanıyor.
Kırgızistan-Özbekistan İş Forumu’nda Özbekistan Yatırımlar, Sanayi ve Ticaret Bakanı Laziz Kudratov’un açıkladığı öneriler, iki ülke arasında yeni bir ekonomik ortaklık döneminin habercisi olarak değerlendiriliyor.
İş birliğinin öncelikli alanları arasında ilaç ve elektrik sanayisi bulunuyor. Kırgızistan’ın yıllık ilaç ithalatının 2 milyar doların üzerinde olması, ortak üretim projeleri için önemli bir potansiyel oluşturuyor. Özbekistan, Kırgızistan’da kurulacak üretim tesisleriyle hem yerel ihtiyacın karşılanmasını hem de AEB’nin yaklaşık 30 milyar dolarlık pazarına erişimi hedefliyor.
Bunun yanı sıra iki ülkenin sahip olduğu bakır, alüminyum ve diğer hammadde kaynaklarının işlenerek kablo, transformatör ve elektrik motorları gibi yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesi planlanıyor. Bu ürünlerin Rusya, Çin ve Türkistan pazarlarına ulaştırılması amaçlanıyor.
Taşkent Neden AEB Üyeliğine Acele Etmiyor?
Özbekistan, Moskova’dan gelen olumlu mesajlara rağmen AEB’ye tam üyelik konusunda henüz karar vermiş değil. Bunun başlıca nedenleri arasında Dünya Ticaret Örgütü’ne (DTÖ) üyelik sürecine öncelik verilmesi, dış ticaret politikasında esnekliği koruma isteği ve olası yaptırım risklerinden kaçınma çabası yer alıyor.
Bu nedenle Taşkent, üyelik yerine ekonomik iş birlikleri üzerinden AEB pazarına ulaşmayı daha avantajlı bir seçenek olarak görüyor.
Kırgızistan İçin Yeni Fırsat
Özbekistan’ın Kırgızistan ile geliştirdiği bu model, Bişkek açısından da önemli fırsatlar sunuyor. Ancak Kırgızistan’ın yalnızca lojistik bir geçiş noktası değil, ortak üretim süreçlerinde aktif bir paydaş olması büyük önem taşıyor.
Uzmanlara göre, iki ülke arasındaki iş birliği doğru şekilde yürütülürse Türkistan’da yeni bir sanayi merkezi oluşabilir. Özbekistan’ın bu yaklaşımı, bölgedeki ekonomik dengelerin değiştiğini ve ülkelerin daha esnek ortaklık modellerine yöneldiğini gösteriyor.
Yorum yazabilirsiniz