Kazakistan’ın kadim bozkırlarında yankılanan tarihî miras, UNESCO’nun dünya kültür hazinesine bir adım daha yaklaşıyor. Mangistau’nun mistik kaya camileri ile İpek Yolu’nun efsanevi şehirleri, insanlığın ortak hafızasında hak ettikleri yeri almaya hazırlanıyor.
Kazakistan Cumhuriyeti UNESCO ve ISESCO İşleri Ulusal Komisyonu Başkanı olan Devlet Danışmanı Erlan Karin, UNESCO Kültürden Sorumlu Genel Direktör Yardımcısı Vekili ve Dünya Miras Merkezi Direktörü Lazare Eloundou Assomo ile gerçekleştirdiği görüşmede, Kazakistan’ın kültürel mirasını uluslararası düzeyde koruma ve tanıtma çalışmalarını ele aldı. Görüşme, UNESCO himayesinde Astana’da düzenlenen “Bozkır Medeniyetinin Bir Modeli Olarak Altın Orda: Tarih, Arkeoloji, Kültür ve Kimlik” sempozyumu çerçevesinde gerçekleşti.
Bu yıl Temmuz ayında Busan’da yapılacak UNESCO Dünya Miras Komitesi toplantısında, Kazakistan’ın da içinde yer aldığı iki önemli adaylık değerlendirilecek.
İlk adaylık, “Mangistau’nun Kaya Camileri” başlığını taşıyor. Yüzyıllardır bozkırın sessizliğinde maneviyatın izlerini koruyan Beket Ata, Karaman Ata, Shopan Ata, Shakpak Ata ve Sultan Epe gibi kutsal mekânlar; yalnızca mimari değerleriyle değil, Türk-İslam tasavvuf geleneğinin yaşayan hafızası olmalarıyla da dikkat çekiyor.
İkinci adaylık ise, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan ile ortak hazırlanan “İpek Yolu: Fergana – Sırderya Koridoru” projesi. Bu kapsamda Kazakistan; tarihin büyük kervan yollarına ev sahipliği yapan Otrar, Sauran, Türkistan, Syganak, Jetiasar ve Jankent gibi tarihî şehir ve yerleşimleri UNESCO listesine sunuyor.
Bu şehirler, yalnızca taş ve topraktan ibaret değil; medeniyetlerin buluştuğu, ilmin, ticaretin ve kültürün asırlar boyunca iç içe geçtiği büyük bir tarih sahnesi niteliği taşıyor.
Kazakistan yönetimi, UNESCO ile kültürel iş birliğini güçlendirmeye büyük önem verirken, ülkenin tarihî ve manevi mirasının dünya çapında daha görünür hale gelmesini hedefliyor.
Öte yandan Kazakistan, UNESCO’nun “Dünya Belleği” programına da yeni adaylıklar sundu. Bunlar arasında büyük Kazak düşünürü Abay Kunanbayev’in eserlerine ilişkin belge mirası, ilk Kazak operası Kız Jibek ile ilgili arşiv materyalleri ve Issık kâsesindeki eski Türk runik yazıtları da bulunuyor.
Bozkırın derin hafızasını taşıyan bu miraslar, yalnızca Kazakistan’ın değil, tüm Türk dünyasının ortak kültürel zenginliği olarak değerlendiriliyor.
Yorum yazabilirsiniz