1991 yılında bağımsızlığını ilan eden Özbekistan, geride kalan 35 yılda geçirdiği köklü dönüşümle bölgesinde öne çıkan küresel bir aktöre dönüştü. Sovyet mimarisi ve kapalı iktisat modelinden; gökdelenleri, hızlı tren ağları, serbest piyasa ekonomisi ve aktif diplomasisiyle tanınan modern bir devlete evrilen ülke, bağımsızlığının 35. yıl dönümünü tarihi başarılarla kutluyor.
Devletleşmeden Sanayi Hamlesine (1991-2000)
31 Ağustos 1991’de bağımsızlığını ilan eden Özbekistan; anayasanın kabulü, milli para birimi Som’un tedavüle girmesi ve BM üyeliği ile kurumsallaşmasını süratle tamamladı. Bu dönemde komşularının aksine kademeli reform yolunu seçen Taşkent, Asaka’da Orta Asya’nın ilk otomobil fabrikasını kurarak ülkeyi dünyadaki sınırlı sayıdaki otomotiv üreticileri arasına soktu. Tarihi mirasını da öne çıkaran ülke; Merv, Nisa, Semerkant ve Hiva gibi kadim şehirlerini uluslararası arenada yeniden tanıttı.
Küresel Entegrasyon ve Altyapı Atılımları (2001-2015)
Şanghay İşbirliği Örgütü’nün (ŞİÖ) kurucu üyeleri arasında yer alan Özbekistan, ulaşım ve altyapı alanında dev projeleri hayata geçirdi. Kamçık Dağ Geçidi tünelleri ile Fergana Vadisi ana karaya bağlandı; Taşkent-Semerkant hattında hizmete giren “Afrosiyob” hızlı treni ülkenin modern yüzü haline geldi. Sanayide General Motors ve MAN ortaklıklarıyla üretim kapasitesi artırılırken, madencilik ve kimya sektörlerinde büyük ölçekli tesisler kuruldu.
Açılım, Liberalleşme ve Yeni Özbekistan (2016-2026)
2016 yılında Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev’in göreve gelmesiyle birlikte ülkede “büyük dönüşüm” dönemi başladı. Döviz piyasasının serbest bırakılması, vergi reformları ve vizesiz seyahat uygulamaları sayesinde dış yatırım ve turist sayısında rekor artışlar kaydedildi. Pamuk sektöründeki zorunlu işçilik tamamen kaldırılırken, komşu ülkelerle yürütülen yapıcı diplomasi sınır sorunlarını çözüme kavuşturdu. Semerkant, tarihi uluslararası zirvelerin merkezi haline geldi.
- Yılda Tarihi Başarılar
2026 yılına gelindiğinde Özbekistan, reformların meyvesini ekonomi ve sporda üst düzey başarılarla topluyor:
Ekonomik Büyüme: Yılın ilk çeyreğinde elde edilen %8,7’lik büyüme oranıyla bölgenin en dinamik ekonomisi konumunu pekiştirdi.
Spor Tarihinde Milat: A Milli Futbol Takımı, tarihinde ilk kez ABD, Kanada ve Meksika’nın ev sahipliğinde düzenlenen 2026 Dünya Kupası’na katılarak tarihi bir başarıya imza attı.
Geçen 35 yılda genç nüfusu, büyüyen ekonomisi ve köklü kültürel mirasıyla kabuk değiştiren Özbekistan, bölgesel istikrarın ve küresel iş birliğinin merkezi olarak geleceğe emin adımlarla ilerliyor.
Yorum yazabilirsiniz