Altay Dağları’nın kalbinde yürütülen uluslararası “Çemal-2026” kazılarında, İlk Göktürk Kağanlığı’nın kuruluş dönemine ait somut ve kesin tarihli ilk arkeolojik kanıtlara ulaşıldı. Bölgedeki taş çit alanlarında bulunan ahşap kalıntılara uygulanan radyokarbon testleri, Orta Altay’daki kök Türk varlığını şüpheye yer bırakmayacak şekilde 6. yüzyılın ikinci yarısına tarihlendirdi.
Altay Devlet Üniversitesi Arkeoloji, Etnografya ve Müzecilik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nikolay Seryogin, yaptığı açıklamada, Orta Altay bölgesinde Türk tarihinin erken dönemine ışık tutan tarihi keşifleri duyurdu.
Yaz sezonunda Altay Cumhuriyeti’nde bir aydan fazla süren uluslararası “Çemal-2026” kazı ekibi, Erken Orta Çağ dönemine ait anıtları inceledi. Saha çalışmalarının odağında, gömüt alanı olmaktan ziyade anma ve defin sonrası ritüellerle bağlantılı taş çit yapıları yer aldı.
Radyokarbon Testi 6. Yüzyılı İşaret Etti
Daha önce Katanda I anıt alanında benzer taş çit yapıları tespit eden uzmanlar, çitlerden birinin merkezinde korunan ahşap direk kalıntılarını laboratuvarda incelemeye aldı.
Yapılan radyokarbon tarihlendirme analizlerine ilişkin bilgi veren Prof. Dr. Seryogin, süreci şu sözlerle aktardı:
“Laboratuvar analizlerinden kesin bir tarih elde ettik: 6. yüzyılın ikinci yarısı ile 7. yüzyılın başı. Bu tarih tam olarak İlk Göktürk Kağanlığı dönemine denk geliyor. Bu bulgu sayesinde bilim insanları, Orta Altay’ın bu kesiminde İlk Kağanlık dönemi Türk varlığını ilk kez bu kadar kesin ve güvenilir verilerle kanıtlamış oldu.”
Ritüel Alanlarında Bulunan Objeler
Taş çit yapılarında yürütülen kazılarda, dönemin anma törenlerinde kullanılan kurban ve adamak eşyaları da gün yüzüne çıkarıldı. Geçen sezonki çalışmalarda öne çıkan buluntular şunlar oldu:
- Minyatür kargı (mızrak ucu)
- Küçük boyutlu iskarpela (oyma keser/keski)
- Demir kemer aksamları ve toka parçaları
Prof. Dr. Seryogin, arkeolojide bu tür küçük ama somut kanıtların bir araya gelerek kök Türklerin günlük yaşamını, inanç dünyasını ve atalar kültürünü şekillendiren genel tabloyu ortaya koyduğunu vurguladı.
Yorum yazabilirsiniz