Türkmen halk takviminde yaz mevsiminin en sıcak döneminin başlangıcını simgeleyen Üçyıldız takımyıldızı, 23 Temmuz sabahı doğu ufkunda yeniden görünmeye başladı. Doğa gözlemlerine dayanan bu dönem, tarım ve hayvancılık faaliyetleri açısından önemli işaretlerden biri olarak kabul ediliyor.
Türkmen halk takvimine göre, 23 Temmuz sabahı gün doğumunda, doğu ufkunda Aralık yıldızının altında Üçyıldız (“Üç Yıldız”) olarak bilinen takımyıldızı görünmeye başladı.
Halk gözlemlerine göre Üçyıldız dönemi, 23 Temmuz–12 Ağustos tarihleri arasındaki 20 günlük süreyi kapsıyor ve yaz mevsiminin en sıcak dönemi olarak kabul ediliyor. Gündüz sıcaklıklarının yüksek seyretmesine rağmen bu dönemde geceler serinlemeye başlıyor ve sabah çiyi görülüyor. Bu durum, Türkmen halk inanışında “Üçyıldız doğunca geceler serinler” sözüyle ifade ediliyor.
Haberde belirtildiğine göre, bu dönemde gecelerin serinlemesi tarım ve hayvancılık açısından önemli bir rol oynuyor. Çiftçiler ve hayvancılıkla uğraşanlar, 12 Ağustos–22 Eylül tarihleri arasındaki 40 günlük Yaldırak dönemi için hazırlık yapıyor. Bu süreçte ılgın (tamarisk), kamış ve ebelek gibi nemi seven bitkiler hızla büyüyüp çiçek açarken, pamuk bitkisi de çiçeklenme ve ürün oluşturma evresine giriyor. Bu nedenle sulama çalışmalarının kesintisiz sürdürülmesi büyük önem taşıyor.
Geleneksel uygulamalara göre hayvancılıkla uğraşanlar, sonbahardaki Mizan dönemine kadar hayvanlarını gece otlatmaya devam ediyor. Çiftçiler ise yüksek verim elde edebilmek için pamuk tarlalarındaki bakım çalışmalarını yoğun şekilde sürdürüyor.
Yayımlanan bilgide ayrıca astronomik bir açıklamaya da yer veriliyor. Buna göre Üçyıldız takımyıldızı, Samanyolu üzerinde yer alıyor ve gökbilimde Orion Bulutsusu ile Orion Kuşağı olarak bilinen bölgeyle ilişkilendiriliyor. Antik Yunancada Orion adı “avcı” anlamına geliyor. Üçyıldız’ın yakınında ise Türkmen geleneğinde “Sahte Üçyıldız” olarak adlandırılan ve Tavşan Takımyıldızı (Lepus) içinde yer alan bir yıldız grubu bulunuyor.


Yorum yazabilirsiniz