Özbekistan ve Türkiye, radyasyon ve nükleer güvenlik alanındaki stratejik ortaklıklarını yeni bir safhaya taşıyor. Viyana’da düzenlenen Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) 70. Genel Konferansı marjında, Özbekistan Radyasyon ve Nükleer Güvenlik Bilimsel-Teknik Merkezi ile Türkiye’nin önde gelen teknik destek kuruluşu NÜTED (Nükleer Teknik Destek A.Ş.) arasında kapsamlı bir iş birliği anlaşması imzalandı.
Atılan bu kritik imza; iki ülkenin ortak bilimsel araştırmalar yürütmesini, teknik ve analitik uzmanlık yetkinliklerini geliştirmesini ve nükleer enerji sektöründe görev alacak nitelikli uzmanların yetiştirilmesini hedefliyor. Türkiye Nükleer Düzenleme Kurumu’nun (NDK) teknik destek organı konumundaki NÜTED; bağımsız denetim, analiz, ekspertiz ve personel eğitimi alanındaki birikimini Özbek muadilleriyle paylaşacak.
Siyasiden Uygulamalı Düzeye Geçiş: “Teoriden Pratiğe Nükleer Diplomasi”
İki ülke arasında Ocak 2026’da imzalanan nükleer güvenlik, fiziksel koruma ve emniyet tedbirlerine ilişkin bilgi değişimi anlaşmasının ardından gelen bu hamle, Ankara-Taşkent hattındaki diplomatik mutabakatların doğrudan sahaya ve uygulamalı uzmanlık düzeyine yansıdığını gösteriyor.
Özbekistan’ın Çin, Pakistan ve Türkiye nükleer düzenleme kurumlarıyla kurduğu bu çok katmanlı temas ağı, ülkenin kendi bağımsız denetim ve bilimsel-teknik altyapısını inşa etme stratejisinin temel taşını oluşturuyor.
Özbekistan’ın Atom Enerjisi Vizyonu ve UAEA İle Entegrasyon
Kendi nükleer enerji altyapısını kararlılıkla inşa eden Özbekistan, 2026 yılının ilk yarısında radyasyon ve nükleer güvenlik mevzuatını güçlendirmek adına 28 yeni düzenleyici belgeyi kabul etti ve yüzlerce denetim faaliyeti gerçekleştirdi. Ülke, özellikle RİTM-200N rektörlerine sahip yeni nesil güç ünitelerinin inşaat dokümantasyon incelemelerine hız kesmeden devam ediyor.
Taşkent yönetimi, uluslararası standartlara uyum çerçevesinde Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ile olan entegrasyonunu da derinleştiriyor:
Tamamlanan Projeler: UAEA ile yürütülen 6,1 milyon avro bütçeli 3 ortak proje başarıyla sonuçlandırıldı.
Yürürlükteki Projeler: Toplam 6,2 milyon avro değerindeki 8 ayrı proje aktif olarak uygulanmaya devam ediyor.
İnsan Sermayesi: Sektörün yetişmiş insan kaynağını güçlendirmek amacıyla 112 Özbek uzman yurt dışında üst düzey ihtisas eğitimlerini tamamladı.
Yorum yazabilirsiniz