Sanat ve edebiyat; halklar arasındaki dostluğu güçlendirmede, milli değerleri korumada ve yeni yetenekleri keşfetmede hayati bir rol oynar. Kültür insanlarını bir araya getirmeyi, nesiller arası diyaloğu geliştirmeyi ve milli sanatı uluslararası alanda tanıtmayı hedefleyen «Aydın Sohbetler-2026» (Oydin gurunglar-2026) uluslararası yaratıcılık forumu da tam olarak bu amaçlara hizmet ediyor.
Taşkent’te başlayan forum, 22 Ekim’de Hiva’daki “Arda Hiva” kompleksinde devam etti. Açılış töreninde insan kaynağının geliştirilmesi, edebiyat ve sanatın desteklenmesi ile ülke genelinde okuma kültürünün artırılması konularına özel önem verildi. Vurgulandığı üzere bu tür girişimler, yalnızca sanatsal ortamı zenginleştirmekle kalmayıp gençliğin manevi gelişimine de katkı sağlıyor.
Çok Disiplinli Sanat Şöleni
Forumun en dikkat çekici özelliği, farklı sanat dallarını tek bir çatı altında toplaması oldu. Program kapsamında plastik sanatlar, tiyatro, piyano icracılığı, edebiyat, yayıncılık ve moda tasarımı alanlarında çeşitli etkinlikler düzenlendi. Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan, Azerbaycan ve Türkiye’den gelen tiyatro topluluklarının sergilediği oyunlar; atölye çalışmaları, sergiler, şiir dinletileri ve konserler, katılımcılara farklı ekolleri tanıma, deneyim paylaşma ve yeni fikirleri tartışma imkanı sundu.
Edebiyat ve sanat temsilcilerini aynı platformda buluşturmak, mesleki ve sanatsal bağların güçlenmesine de zemin hazırladı. Özbekistan Yazarlar Birliği Başkan Yardımcısı, şair Gayrat Macid, «Aydın Sohbetler» forumunun milli edebiyat ile sanatın yaygınlaştırılmasında ve sanat topluluğu arasındaki manevi bağların geliştirilmesinde kilit bir rol oynadığını belirtti:
“Bugün ‘Aydın Sohbetler’ adı verilen harika bir forumda bir araya geldik. Burada usta isimlerle sohbetleri dinleyebilir, eşsiz şiir dinletilerinin, oyuncularımızın ve sahne ustalarımızın performanslarının tadını çıkarabilir, ressamların eserleriyle tanışabiliriz. Özetle bu, edebiyatın, sanatın ve kültürün gerçek bir bayramıdır. Bu tür buluşmalar; sanat insanlarını birleştirmesi, kıdemli kuşakların tecrübelerini aktarmasını sağlaması, edebiyat ile sanatın güncel durumunu tartışmaya açması ve nesiller arasındaki manevi bağları pekiştirmesi açısından büyük önem taşıyor.”
Genç Yetenekler İçin Bir Ustalar Okulu
Görsel sanatlar kapsamında yaratıcı buluşmalar, atölye çalışmaları ve resim sergileri düzenlendi. Ayrıca geleneksel el sanatları dersleri, moda gösterileri ve Harezmli genç ressamların tablolarından ilhamla hazırlanan «Derya» adlı sürükleyici (interaktif) sergi ziyaretçilerle buluştu.
Özbekistan Bilimler Akademisi Sanatşinaslık Enstitüsü Kıdemli Araştırmacısı, Sanatşinaslık Doktoru (PhD) Azizbek İmomov, forumun sanat ortamını zenginleştirme ve uluslararası iş birliğini geliştirme noktasındaki önemine dikkat çekti:
“Bu forum abartısız dev bir sanat bayramıdır. Başkentimizde özel/bağımsız tiyatrolar festivali fikriyle ortaya çıkan bu girişim, bugün farklı sanat disiplinlerini kapsayan geniş çaplı bir uluslararası foruma dönüştü. Temel amacı; sanat topluluğunun temsilcilerini bir araya getirmek, tecrübe paylaşımını sağlamak ve yeni projelerin hayata geçirilmesi için yeni fırsatlar sunmaktır.”
Erkin A’zam, Usmon Azim, Bahodir Calolov ve Fayzulla Ahmadaliyev gibi tanınmış kültür insanlarıyla yapılan söyleşiler, edebiyat sohbetleri ve master-class eğitimleri genç yazarlar için gerçek bir ustalık okulu niteliği taşıdı. Usta isimlerle doğrudan iletişim kurma imkanı bulan gençler, yeni bilgi ve mesleki beceriler kazandı.
Yabancı kültür ve sanat insanlarının katılımı ise etkinliğin uluslararası statüsünü güçlendirmenin yanı sıra farklı ülkelerin temsilcileri arasında kültürel diyaloğun gelişmesine ve ortak projelerin önünün açılmasına katkı sağladı.
Mahalle Kütüphaneleri ve Finansal Okuryazarlık
Sanatsal etkinliklerin yanı sıra forum programında okuma alışkanlığının yaygınlaştırılmasına ve toplumun eğitim potansiyelinin yükseltilmesine de geniş yer verildi. Bu doğrultuda hayata geçirilen projelerden biri de «Mahalle Kütüphanesi» projesi oldu. Mahallelerde konforlu okuma alanları oluşturmayı amaçlayan proje, halkın edebiyata olan ilgisini artırmayı hedefliyor.
Merkez Bankası Basın Servisi’nin verdi bilgilere göre proje, 2023 yılında Buhara vilayeti Alat ilçesindeki «Muhtar» mahallesinde ilk kütüphanenin açılmasıyla başladı. Halk Bankası desteğiyle başlatılan girişim, sonrasında diğer ticari bankaların da katılımıyla genişleyerek Taşkent ve ülke geneline yayıldı.
Hali hazırda proje kapsamında 140 mahalle kütüphanesi faaliyet gösteriyor. Her bir kütüphanede ortalama binden fazla kitap yer alırken, kitap varlıklarının envanter sayımı ve dijitalleştirilmesi çalışmaları kademeli olarak sürdürülüyor.
Okuma kültürünün yanı sıra finansal okuryazarlığı artırmaya yönelik adımlar da atılıyor. Yabancı iktisatçılara ait eserlerin Özbekçeye kazandırılması amacıyla hazırlanan «Finansal Bilgiler» seçkisi bunlardan biri. «Banka ve Aydınlanma» forumunda önerilen 10 yabancı eserin çevrilip basılması projesi çerçevesinde, Adam Smith’in «Ulusların Zenginliği» ve Milton Friedman’ın «Kapitalizm ve Özgürlük» gibi temel yapıtları okurla buluşturuldu.
Kadim Hiva’ya Kültür Yolculuğu
Hiva’nın tarihi ve kültürel mirasını tanıma fırsatı da etkinliğin programını zenginleştirdi. İçan-Kale (Ichan-Kala) gezisi sırasında yabancı konuklar, kadim mimari yapılar, Harezm tarihi ve bölgenin zengin kültürel gelenekleri hakkında kapsamlı bilgi edinme şansı yakaladı.
Sonuç olarak uluslararası «Aydın Sohbetler» yaratıcılık forumu; edebiyat, sanat ve aydınlanmayı birleştiren, sanatçılar arasındaki iş birliğini pekiştiren ve milli kültürü uluslararası alanda tanıtan son derece önemli bir platforma dönüştü.
Uluslararası yaratıcılık forumu «Aydın Sohbetler-2026», 25 Ekim tarihinde çalışmalarını tamamlayacak.
Yorum yazabilirsiniz